Het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) binnen de financiële sector neemt zichtbaar toe. Tegelijkertijd groeit de aandacht van toezichthouders voor de risico’s die deze ontwikkeling met zich meebrengt. Recente publicaties van de Autoriteit Financiële Markten en de European Securities and Markets Authority laten zien dat technologische vooruitgang en beheersing niet altijd in hetzelfde tempo verlopen.
Steeds meer vermogensbeheerders en beleggingsinstellingen zetten AI in voor data-analyse, marktvoorspellingen en optimalisatie van handelsstrategieën. De kracht van AI ligt vooral in het verwerken van grote hoeveelheden data en het versnellen van besluitvorming.
Volgens de AFM verwachten marktpartijen op korte termijn vooral voordelen in:
- efficiëntere interne processen
- snellere dataverwerking
- betere analyse van complexe marktinformatie
Op langere termijn kan AI bijdragen aan beter onderbouwde portefeuillekeuzes. Tegelijkertijd blijkt dat veel organisaties nog zoekende zijn naar hoe zij deze technologie structureel en verantwoord kunnen inzetten.
Waar ontstaan de belangrijkste risico’s?
De snelle adoptie van AI brengt nieuwe kwetsbaarheden met zich mee. De AFM signaleert dat beleid, kennis en controlemechanismen vaak achterblijven bij de technologische ontwikkeling.
Belangrijke aandachtspunten zijn:
- Gebrekkige datakwaliteit, wat kan leiden tot verkeerde uitkomsten
- Beperkte uitlegbaarheid van algoritmen, waardoor beslissingen lastig te controleren zijn
- Afhankelijkheid van externe technologiepartijen
- Ontbrekend beleid rondom AI-gebruik, met name bij generatieve toepassingen
Opvallend is dat een aanzienlijk deel van de instellingen nog geen specifiek AI-beleid of ethische richtlijnen heeft. Dit vergroot het risico dat systemen worden ingezet zonder voldoende toezicht of begrip van de werking.
Strenger toezicht op algoritmische handel
Naast AI-gebruik in brede zin, ligt de focus van toezichthouders ook op algoritmische handel. De ESMA heeft recent haar verwachtingen aangescherpt, die door de AFM worden geïntegreerd in het toezicht in Nederland.
Instellingen die gebruikmaken van handelsalgoritmen moeten onder meer:
- Jaarlijks hun systemen en controles evalueren
- Duidelijk vastleggen wat als algoritme wordt beschouwd
- Wijzigingen in algoritmen zorgvuldig testen en documenteren
- Zorgen voor uitlegbare en controleerbare modellen
Daarnaast blijven zogenoemde pre- en post-trade controles essentieel om markt- en kredietrisico’s te beperken.
Met de invoering van de Europese DORA-regelgeving verschuift een deel van de aandacht naar digitale weerbaarheid. Dit moet bijdragen aan een stabielere en beter beheersbare IT-omgeving binnen financiële instellingen.
Wat betekent dit voor u als belegger?
Voor u als belegger onderstrepen deze ontwikkelingen het belang van transparantie en risicobeheersing. Technologie kan processen verbeteren, maar vraagt tegelijkertijd om duidelijke kaders en controle.
Bij Pearl Capital staat verantwoord beleggen centraal. Binnen ons zakelijk hypothekenfonds wordt niet gestuurd op complexe algoritmische handel, maar op overzichtelijke en goed onderbouwde vastgoedfinanciering. U investeert in zakelijke hypotheken met een eerste recht van hypotheek, waarbij transparantie en risicobeheersing voorop staan.
Zo blijft uw belegging begrijpelijk, controleerbaar en gericht op stabiel rendement op hypotheken. Ook in een tijd waarin technologie een steeds grotere rol speelt.
