De Autoriteit Financiële Markten is positief beoordeeld in de vijfjaarlijkse evaluatie over de periode 2021 tot en met 2025. De conclusie is helder: de AFM voert haar wettelijke taken doelmatig en doeltreffend uit. Tegelijkertijd doen de onderzoekers aanbevelingen om het toezicht verder te verbeteren, vooral door risico’s nog scherper in kaart te brengen.
Die aanscherping is belangrijk, ondanks wat er allemaal al goed gaat. Goed toezicht draait namelijk niet alleen om regels naleven. Het gaat om vertrouwen in de markt.
Vertrouwen ontstaat niet vanzelf
Financiële markten functioneren door voldoende vertrouwen. Investeerders willen weten dat aanbieders transparant zijn. Ondernemers willen kunnen rekenen op duidelijke processen. En financiers moeten risico’s kunnen beoordelen op basis van betrouwbare informatie.
Juist daarom is het positief dat de AFM in de evaluatie wordt omschreven als een professionele toezichthouder die aantoonbare resultaten boekt. De onderzoekers wijzen erop dat risicogebaseerd toezicht inmiddels stevig is ingebed. Dat betekent dat de toezichthouder niet overal even zwaar op inzet, maar prioriteit geeft aan de plekken waar de grootste risico’s ontstaan.
Die manier van werken past bij de financiële sector die snel verandert. Nieuwe regelgeving, digitalisering, duurzaamheidseisen en geopolitieke onzekerheid zorgen ervoor dat risico’s heel uiteenlopend kunnen zijn. Een financieringsvraagstuk gaat daardoor zelden alleen over rente of rendement. Het gaat ook over herkomst van middelen, zekerheden, transparantie, informatiekwaliteit en de vraag of alle betrokken partijen hun rol goed invullen.
Meer aandacht voor nieuwe risico’s
De evaluatie laat zien dat de kosten van toezicht zijn gestegen, onder meer door nieuwe taken rond crypto, cyberweerbaarheid en duurzaamheid. Dat is geen verrassing. De financiële sector wordt digitaler en internationaler. En daardoor complexer. Daardoor ontstaan er ook nieuwe risico’s en verwachtingen.Voor 2026 heeft de AFM aangekondigd extra aandacht te besteden aan digitale weerbaarheid, verantwoord gebruik van AI en de aanpak van financiële criminaliteit. Dat onderstreept dat toezicht steeds meer draait om vooruitkijken. Niet pas ingrijpen als het misgaat, maar eerder herkennen waar kwetsbaarheden kunnen ontstaan.
Vooral vastgoedfinanciering vraagt om snelheid, en om zekerheid. Daarom draait een goede financiering niet alleen om het bedrag dat beschikbaar komt, maar vooral om de onderliggende waarde, de looptijd, de zekerheden en het vertrouwen tussen alle betrokken partijen.
De positieve evaluatie van de AFM laat zien dat sterk toezicht en een gezonde financiële markt hand in hand gaan. Voor ondernemers en investeerders is dat geen rem op beweging. Het is juist de basis om met meer vertrouwen beslissingen te nemen
